قتل‌عام سربازان آفریقایی فرانسه

15

کشتار تیاروآی در دسامبر ۱۹۴۴، سند یک جنایت نظامی!

کشتار تیاروآی وقتی که فرانسه سربازان خودش را قتل عام کرد!

در روایت‌های رسمی جنگ جهانی دوم، مشارکت نیروهای مستعمراتی اغلب به‌صورت حاشیه‌ای یا نمادین بازنمایی شده است. یکی از تاریک‌ترین نقاط این روایت، سرنوشت سربازان آفریقایی ارتش فرانسه پس از پایان جنگ است؛ نیروهایی که نه در میدان نبرد، بلکه در خاک مستعمرات و به‌دست همان ارتشی که برایش جنگیده بودند، کشته شدند. کشتار تیاروآی در دسامبر ۱۹۴۴، نمونه‌ای مستند از این گسست میان «خدمت نظامی» و «حقوق پس از جنگ» است.

اصطلاح Tirailleurs Sénégalais به واحدهایی از ارتش فرانسه اطلاق می‌شد که از اواخر قرن نوزدهم، عمدتاً از مستعمرات آفریقای غربی جذب می‌شدند. برخلاف نام آن‌ها، این نیروها فقط از سنگال نبودند، بلکه از مناطق متعددی که امروز شامل مالی، بورکینافاسو، گینه و بنین می‌شود، سربازگیری می‌شد. در جریان جنگ جهانی دوم ده‌ها هزار نفر از این نیروها در جبهه‌های اروپا جنگیدند، شمار قابل‌توجهی اسیر آلمان نازی شدند، و پس از آزادی، به‌جای ادغام در ارتش فرانسه، به اردوگاه‌های موقت در آفریقا منتقل شدند؛. این بازگشت، نقطه آغاز تنش بود.

بر اساس اسناد نظامی و گزارش‌های پژوهشی، مطالبه اصلی سربازان آفریقایی شامل پرداخت حقوق معوقه دوران اسارت، برابری پاداش پایان خدمت با سربازان فرانسوی و تبدیل واحد پول پرداختی از فرانک استعماری به فرانک فرانسه بود. این مطالبات در مکاتبات رسمی ثبت شده‌اند. با این حال، فرماندهان نظامی فرانسه این خواسته‌ها را تهدیدی برای نظم استعماری تلقی کردند، نه یک اختلاف اداری.

در ۱ دسامبر ۱۹۴۴، حدود ۱,۳۰۰ سرباز آفریقایی در اردوگاه نظامی Thiaroye، در نزدیکی داکار، مستقر بودند. شواهد تاریخی نشان می‌دهد سربازان سلاح سنگین در اختیار نداشتند، شورش سازمان‌یافته‌ای ثبت نشده و مذاکره درباره پرداخت‌ها به بن‌بست خورده بود. در واکنشی عجیب، ارتش فرانسه با استفاده از نیروهای مسلح، خودروهای زرهی و تیراندازی مستقیم وارد اردوگاه شد. نتیجه، کشته‌شدن شمار نامعلومی از سربازان سابق ارتش فرانسه بود. این روز سیاه، بعدها به یکی از نقاط مرجع در بحث‌های مربوط به مسئولیت تاریخی فرانسه در قبال مستعمرات سابق تبدیل شد.